İmam Hüseyin Kimdir? Hayatı ve Kerbela Şehadeti

Kısaca: İmam Hüseyin, On İki İmam’ın üçüncüsü; Hz. Ali ile Hz. Fatıma’nın küçük oğlu ve Hz. Muhammed’in torunudur. Yezid’e biat etmeyi reddetmiş, Hicri 61 (M. 680) yılının 10 Muharrem gününde Kerbela’da ailesi ve dostlarıyla birlikte şehit edilmiştir. “Şehid-i Kerbela” olarak anılır; Alevilerin Muharrem matemi onun ve Kerbela şehitlerinin anısına tutulur.

Aşağıdaki metin, Seyit Derviş Tur Dede’nin Erkânname kitabından alınmıştır. Genel bir giriş için: Alevilik nedir?

İmam Hüseyin Kimdir?

Doğumu 626, Medine
Şehit edilmesi 10 Muharrem 61 / 680, Kerbela
Yaşı 54
Babası İmam Ali
Annesi Fatıma-tüz Zehra
Eşi Şehribanu

İmam Hasan ve İmam Hüseyin, sevgili Peygamberimizin torunlarıdır. Evliyalar Şahı Hz. Ali’nin ve Fatima-tül Zehra’nın ciğer pareleridir. Hicretin dördüncü yılında İmam Hasan, Hicretin altıncı yılında da İmam Hüseyin doğdu. O gerçekler güneşi İmam Hüseyin doğduğunda, iki cihan serveri Hz. Muhammed Mustafa’ya müjde gelince, şunu söylüyor: “Bu dinin yıkılmaz direği, batmayan güneşi geliyor” diyerek, o andaki sevincini saklamıyor.

Hz. Hüseyin doğduğu zaman ebelik yapan Esma, bebeği getirip dedesinin kucağına verince, o sevgi güneşi olan ilahi nur, âlemlerin şefaat kanısı, ilahi Nurun aktığı pınarla birleşiyor. Henüz çocuk kucağındayken, o anda Cebrail aleyhi selam geliyor. Allah’ın selamını iletirken, “Ey Muhammed! Yüce Allah, bebeğin ismine, Harun Peygamberin oğlu Zübeyir’in ismini verdi. Arapçası Hüseyin’dir. Hüseyin olmasını söylüyor.” Ona cenabı Hakk’ın emriyle Hüseyin adı veriliyor.

Hz. Muhammed’in İmam Hüseyin Hakkındaki Sözleri

Hz. Muhammed, bir gün kızı Fatima’nın evine geldiğinde gördü ki, kızı başka işler ile uğraşırken Hz. Hüseyin beşikte ağlıyor. Bunu gören Hz. Muhammed, dönüp kızına diyor ki, “Ya Fatima, biliyorsun ki Hüseyin’in ağlaması beni yürekten yaralar.” Hz. Peygamberimiz sahih bir hadisinde der ki “Hasan ile Hüseyin’i sevmek Tevhittir.” “Hüseyin minni ve enne min Hüseyin” buyurmuştur. Türkçe ’si; “Hüseyin benden, ben Hüseyin’deyim. Hakta âlâ sevsin o kimseyi ki, Hasan’ı ve Hüseyin’i seviyor.”

Yine Hz. Muhammed’in bir hadisi, Hz. Muhammed demiş ki: “Hasan ile Hüseyin’i seven, beni sevmiş olur. Onlara buğz eden, bana buğz etmiş olur. Bana buğz eden de, Allah’a buğz etmiş olur ki, yeri narı cehennemdir.”

İmam Hüseyin’in doğumu, çocukluğu, bayram elbiseleri rivayeti ve Ehlibeyt’in (Âl-i Abâ) anlamı, ağabeyi İmam Hasan sayfasında ayrıntılı olarak anlatılmaktadır.

Yezid’e Biat Etmeyişi

İmam Hasan, hilafeti şartlı bir antlaşmayla Muaviye’ye bırakırken İmam Hüseyin biat etmemiştir. İmam Hasan’ın Muaviye’ye verdiği cevap, kardeşinin tavrını şöyle anlatır: “Küçük kardeşim İmam Hüseyin bu konuda, benden daha iddialıdır. Kan dökme pahasına canını verir, yine sana biat etmez. O da amacını İslam âlemine o şekilde duyurmaya kararlıdır.” Muaviye’nin ölümünden sonra oğlu Yezid’in biat dayatması, Hicri 61 yılında Kerbela faciasıyla sonuçlanmıştır.

Kerbela: On Muharrem

On Muharrem! Şafak ağır, ağır ağlayarak açıyor. Gökyüzü kan kırmızı!
Güneş kana boyanmış, ağlayarak doğuyor. Burası Kerbela!
…
Burada diller iki cümle söylüyor. Ya Hüseyin, ya Hüseyin, ya Hüseyin.
Kemter, Şehit düşen şühedalar aşkına, sakahüm ya Hüseyin diye yas tutuyor.

Seyit Derviş Tur Dede, Erkânname’de İmam Hüseyin bölümünün büyük kısmını Kerbela vakasına ayırmıştır: Küfe’nin davet mektupları, Müslüm bin Akil’in şehadeti, Kerbela’ya varış, suyun kesilmesi, Hür’ün saf değiştirmesi, Hz. Abbas ve Ali Asgar’ın şehadeti, İmam Hüseyin’in son vedası ve Ehlibeyt kadınlarının esir alınması. Bu metnin tamamı, “Burası Kerbela!” ağıtıyla birlikte ayrı bir sayfada yer almaktadır:

→ Kerbela Vakasının Kısaltılmış Özeti ve Kerbela şehitlerinin isimleri

Kitaba göre Kerbela’da Hz. Hüseyin ile beraber tam 73 şehit verilmiş, bundan kısa bir süre önce de Kûfe’de Müslüm bin Akil ile birlikte 9 kişi şehit düşmüştür; kitapta tamamının isimleri tek tek verilmektedir. Kerbela’dan sonra Şam’da Yezid’in sarayında yaşananlar ise İmam Zeynel Abidin sayfasında anlatılır. Alevilerin bu acıyı her yıl nasıl andığı için: Muharrem ayı ve Muharrem orucu.

Kaynak: Seyit Derviş Tur, Erkânname – Aleviliğin İslam Yorumu ve Alevi Erkânları, genişletilmiş 3. baskı (ISBN 975-6791-52-7).

Yazar hakkında: Seyit Derviş Tur Dede

1936’da Erzincan Çayırlı Başköy’de, Babamansur (Şah Mansur) Ocağı’na mensup bir seyyid ailesinde doğdu. Almanya Alevi Birlikleri Federasyonu’nun (AABF) öncülü olan Alevi Cemaatleri Federasyonu’nun kurucularından ve ilk genel başkanıdır (1990–1993). 1994–2003 yılları arasında federasyon bünyesindeki Dedeler Kurulu’na başkanlık etti. Erkânname (2002) ve Avrupa’da İlk Alevi Yapılanması (2016) kitaplarının yazarıdır; çalışmaları Martin Sökefeld, Zeynel Gül, Burak Gümüş ve Bülent Keleş gibi araştırmacıların akademik yayınlarında kaynak gösterilmektedir.

Biyografi · Basında ve akademide · Videolar · İletişim